تعریف مفهوم موافق


مفهوم موافق در مقابل مفهوم مخالف قرار دارد و آن مدلول التزامى منطوق کلام است که باعث سرایت حکم منطوق ، به موضوع دیگرى که در کلام آورده نشده است ، مى گردد .

دلیل نامگذاری به مفهوم موافق


به چنین مفهومى از آن جهت مفهوم موافق گفته مى شود که حکم مستفاد از مفهوم به لحاظ نفى و اثبات هم سنخ با حکم منطوق است . براى مثال ، از آیه " لاتقل لهما اف " بر مى آید که اگر "اف " گفتن به پدر و مادر حرام است ، به طریق اولى ضرب و جرح آن ها نیز حرام است.

مرادف مفهوم موافق


از مفهوم موافق به " لحن الخطاب " و فحوى الخطاب " نیز تعبیر شده است .

اقسام مفهوم موافق


براى مفهوم موافق دو قسم ذکر شده است
أ- مفهوم مستفاد به واسطه اولویت ( مفهوم اولویت )
ب- مفهوم مستفاد به واسطه علم به اتحاد علت حکم در دو موضوع ( مفهوم مساوات )

نظر بعضی از اصولیون در مورد مفهوم موافق


نکته: برخى از اصولى ها بر این باوراند که: مفهوم موافق مدلول التزامى دلیل مطابقى نیست بلکه مدلول التزامى مدلول دلیل مطابقى است ؛ زیرا ملازمه در حقیقت میان ثبوت حکم بر موضوع مذکور وثبوت آن بر موضوع غیر مذکور در کلام است و این ربطى به دلالت دلیل ندارد ، به خلاف مفهوم مخالف

ویکی فقه