جواهر و صاحب جواهر
شاید شنیده باشید که صاحب جواهر قصد نوشتن چنین کتابی را نداشته والا به شکل کتاب صاحب ریاض مینوشته این نوشته جاتش بوده که در روستا جواب مساله میداد ولی با توجه به مقدمه جواهر بسیار بعید می اید او بارها میخواسته شرح بر شرایع محقق قران فقه شیعه بنویسد تا بالاخره با استخارالهی با همتی دور دست تر از عیوق بپامیخیزد و حمد میکند خدایی را که شرایع را ختم کرد به "اسمحها طریقه " و اینگونه براعت استهلالش را شروع میکند
به جامع المقاصد تحریر و قواعد و مطالب، ایضاح ، هم اشاراتی دارد
و اول از همه
و از کشف اللثام با جمله "أمزجه بشرح یکشف للناظرین لثام قواعده،" اسم میبرد همان کتاب فاضل اصفهانی مشهور به هندی که صاحب جوهر اصفهانی هم میگوید تا این کتاب نبود من جواهر را ننوشتم یا اگر نبود من نمیتوانستم جواهر را بنویسیم
میگویند این تواضع اوست نظیر اینکه میگفت ای کاش ثواب قصیده اُزریه (شعری در مناقب و مصائب اهل البیت ) را به من دهند و ثواب جواهر من برای او باشد
صاحب جواهر در اول قرن ۱۳ در نجف یا به قولی خیزون خمینی شهر اصفهان به دنیا اند او اصالتا از خمینی شهر یا سده اصفهان است در ۲۵سالگی شروع به نوشتن جوهره عمر خود جواهر کرد و سی و دوسال طول کشید شاگرد صاحب مفتاح الکرامه و کاشف الغطاء است او در دوره تتمه نزاع اخباریگری و اصولیگری بود شاگرد شاگردان وحید بود کتابش در مقابل حدائق الناظره شیخ یوسف خاتم الاخباریین قرار گرفته است
کتابش به قول استاد مطهری دایره المعارف فقه شیعه است هر سطرش یک حکم فقهی بحث میکند به قول شیخ عباس از عجائب روزگار است
برخی مثل ایه الله بهجت در درس خارج خود از رو جواهر میخواندند و برخی مثل استاد فاضل ما به اصفهان ایه الله مظاهری دام عزه متن اصلی بحثشان جواهر بود
و برخی امتحان اجتهاد را از کتاب جواهر میگرفتند و برخی میگفتند اگر یک صفحه جواهر را بخواند و درست توضیح دهد مجتهد است
صاحب جواهر با علویه ی ازدواج کرد بچه ها و علمایی به یادگار گذاشت
او نسبتا در خرج کردن راحت و باز بود و چون به شیخ انصاری گفتند زهد شما و راحتی صاحب جواهر چگونه قابل جمع است گفت او عزت اسلام بود و من زهد ان
او در برابر عثمانی عزت اسلام را به نمایش گذاشت و حتی یکبار بین دولت ایران و عثمانی پادرمیانی هایی هم کرد
قنات هایی برای اب نجف از فرات کشید که گویا نهر بوده نه قنات میگفت اگر به اندازه وزن خاکهایی که بیرون میریزید طلا بدهیم باید اینکار تمام شود ولی بعدها با بی اعتنایی این نهرها پر شد و از کار افتاد
او صاحب نظریه ولایت فقیه بود میگفت کس ولایت فقیه نداند از فقه چیزی نچشیده
طرفدار اجماع حتی منقولش و شهرت بود کاشانی را در غنا و نماز جمعه به دلیل ردش کرد اصولی نحریر اجتهادی که شیخ انصاری راه او را ادامه داد و از حکومت و ورود هم در جواهر استفاده کرد
درجلسه اخر عمرش گفت ملامرتضی بعد از من این امانت را میکشد و قلل من احتیاطک و اینگونه ملامرتضی من بعد شد شیخ مرتضی
امام ره شاید به دلیل انچه که مقداریش گذشت میفرمود فقه ما جواهری است او زمان و مکان را در اجتهاد دخیل میدانست و مصالح عمومی را لحاظ میکرد
برخی علاوه بر چهار دلیل کتاب و سنت و عقل و اجماع ،دلیل پنجمی هم داشتند برخی الانصاف و برخی ذوق شریعت ..
صاحب جواهر دلیل پنجمش همین ذوق شریعت بود که سعی نیکرد از زیر و بم روایات دراورد
سلام علیه یوم ولد و یوم یموت و یوم یبعث حیا
الحمدلله اولا واخرا وظاهرا وباطنا
http://feghh.blogfa.com